سبک زندگی

عشق و ازدواج

عشق و ازدواج

عشق ، جاذبه‌اي غيرمرئي و پديده‌اي رازآلود است كه مهم‌ترين نقش را در تحرك، قوام و دوام عالم ايفا مي‌نمايد. اهميت و نقش تعيين كننده‌ي عشق در هستي، حكماي الهي را بر آن داشته است تا با ژرف‌نگري در مقوله‌ي عشق و تفكيك اقسام و تعيين مراتب آن و ... ، بحثي اساسي را به اين مهم اختصاص دهند. نوشتار حاضر به منظور تبيين اجمالي مقوله‌ي عشق، پس از ورود به مباحث معناشناختي عشق، ذكر اقسام و مراتب آن، به مباحثي از قبيل رابطه‌ي عشق مجازي با عشق حقيقي، اختيار و تكليف در محدوده‌ي عشق مجازي، تكليف عاشق در فراق و وصال، علت و علاج عاشق و ... مي‌پردازد و سرانجام با رويكردي اجمالي به بحث «عشق و ازدواج»، نقش عشق را به عنوان «زمينه» و نيز «پيامد» ازدواج بيان مي‌دارد و به مهم‌ترين تدابير شريعت در جهت تحكيم عشق پس از ازدواج اشاره مي‌نمايد.

ازدواج و خانواده يكي از مهم‌ترين پديده‌هاي فردي و اجتماعي و از اصلي‌‌ترين خاستگاه‌هاي سعادت افراد و جوامع بشري است. مهم‌ترين ركن در ساختارهاي موجود در خانواده، عشق و محبت است و نوع كاركرد، پويايي، توسعه و تحكيم همه جانبه آن، مبتني بر وجود اين عامل توانمند و تأثيرگذار مي‌باشد. عشق و محبت، هم در تشكيل اصل بنيان خانواده و هم در دوام، قوام، كم و كيف و معنابخشي به آن، اصلي‌‌ترين نقش را بر عهده دارد. چهار علت اصلي ايجادي، يعني علت فاعلي، غايي، صوري و مادي در بنياد خانواده، عشق و محبت است و اگر تأثير و نقش عشق و محبت در قالب يكي از علل اربعه، كاهش يافته يا معدوم شود، حدوث و بقا و كاركرد ازدواج و خانواده به همان ميزان آسيب مي‌پذيرد.

در اين مقاله سعي شده است كه گام‌هايي براي رفع برخي ابهام‌هايي كه در حوزه‌ي دوسويگي و ارتباط عشق و ازدواج وجود دارد، برداشته شود. براي تحقيق اين منظور، ضمن بيان معنا، منشأ، اقسام و مراتب عشق و تفاوت آن با محبت، به تبيين اجمالي عوامل ايجاد محبت پرداخته شده است و آن‌گاه پس از بيان اصلي‌‌ترين عوامل ايجاد محبت، يعني كفوّيت و رعايت حقوق متقابل در نهاد خانواده و قرار دادن هر يك از مرد و زن در نقش‌هاي اصلي خود، بر اين مطلب تأكيد گرديده است كه ازدواج‌هايي كه در پي عشق‌هاي گذرا حاصل مي‌شوند، نمي‌توانند از عشق به عنوان يك عامل تداوم‌بخش استفاده كنند؛ بلكه براي پايداري عشق در ازدواج بايد از ساير عواملي كه سبب اقامه و طراوت عشق و محبت مي‌شوند، نيز استفاده كرد. البته انگاره‌ها و اسطوره‌هاي حاكم بر سازوكار انديشه در هر عصر، تصاوير متبايني را درباره حقيقت عشق و ازدواج ارايه مي‌دهد؛ در اين ميان آن‌چه مهم و تعيين كننده است، توجه به نظريات ديني و مناسبات آن است.

عشق در ساحت معناشناختي

حكماي الهيه، عشـق مطلق را در همـه جهان هسـتي جـاري و سـاري مي‌دانند (ملاصدرا، بي‌تا:ج7، ص156). عشق در ديدگاه عرفاني و حكمي، عامل پيدايش آفرينش است. عشق حق به جمال خويش، عامل پيدايش جهان است و فيوضات عشق مطلق، همانند افاضات وجود مطلق در تمامي ذرات كائنات ساري و جاري است. هر علتي نسبت به معلول حقيقي خود عشق دارد و هر موجودي نيز عاشق ذات و كمالات خويشتن است و معشوق حقيقي، همان سر سلسله‌ي حلقه‌هاي علّي و معلولي جهان، يعني ذات مقدس حق است (همان: ص158) و ساير مراتب عشق نيز در طبقات هستي جريان دارد؛ يعني الفاظ، مرقات‌ها و نردبان‌هايي هستند براي رسيدن به روح معناي كلمات؛ با اين چشم‌انداز وسيع نيز، عشق از معناي عرفي خود فراتر مي‌رود و در هر عالمي، معنايي متناسب با ساختار مقتضيات آن عالم به خود مي‌گيرد. بنابراين، با اين نگاه وسيع، مي‌توان جذبه‌ها و كشش‌هايي را كه در بين ذرات كائنات وجود دارد، از جمله پرتوهاي عشق دانست. پس عشق ساري در كائنات، هم سبب قوام عالم بي‌نهايت بزرگ كهكشان‌ها و هم سبب تقوم و پايداري جهان بي‌نهايت كوچك اتم‌هاست و مظاهر خلقت و بدايع طبيعت همه در تسخير عشق‌اند و كشش و پيوند اجزا و اضداد نيز از جلوات عشق است.

تا قرن پنجم هجري، صوفيه بيشتر واژه محبت را استعمال مي‌كردند؛ ولي پس از آن استعمال كلمه «عشق» در آثار منثور و منظوم اُدبا و عرفا و حتي زبان‌هاي ساير رشته‌هاي علمي، متداول‌تر گرديد. در معارف اسلامي نيز، لغت «عشق» مورد استعمالي دارد؛ ولكن دقت در اين موارد نشان مي‌دهد كه اين كلمه و مشتقات آن نسبت به كلمه محبت و اشتقاقات آن در قرآن و در روايات استعمال بسيار كمتري دارد.

مراتب عشق

«عشق» مقوله‌اي مشكك و داراي مراتب است. ابن سينا در رساله‌ي عشقيه‌ي خود در اين‌باره مطالب مبسوطي را بيان كرده است. ادبا و اهل ذوق نيز مراتبي را در مقوله‌ي عشق مطرح نموده‌‌اند؛ ترتيب مراتب عشق از نظر ادبا و اهل ذوق بدين صورت است:

«نام نخستين مرتبه «هوي» است و پس از آن «علاقه» است كه عبارت از محبتي مي‌باشد كه ملازم و غيرمنفك از قلب عاشق است و مرتبه‌ي سوم را «كلف» ناميده‌اند و مقصود از آن شدت محبت است و مرتبه‌ي چهارم «عشق» است و آن زايد بر مقدار حبّ است و پنجم «شعف» است كه آن عبارت از احراق قلب به واسطه‌ي ازدياد محبت مي‌باشد و مرتبه‌ي ششم «شغف» است؛ يعني محبت چنان ازدياد پيدا مي‌كند كه به غلاف قلب مي‌رسد و هفتم «جوي» است كه عبارت از محبت باطني عميق به محبوب است و هشتم «تيم» است كه محبت عاشق در اين مرتبه به جايي مي‌رسد كه از معشوق ظاهري دوري گزيده و طالب ديدار معشوق حقيقي مي‌شود و مرتبه نهم را «تبل» مي‌نامند و آن وقتي است كه عاشق از شدت عشق، مريض و بيمار مي‌شود و ناتوان مي‌گردد و مرتبه دهم را «تدليه» مي‌گويند؛ در اين مرحله عقل عاشق زايل مي‌گردد؛ مرتبه يازدهم را «هَيوم» مي‌نامند و اين آخرين مرتبه‌ي عشق است و عاشق در اين حالت در معشوق فاني مي‌شود و غير از او كسي را نمي‌بيند» (ابن سينا، 1360: ص110).

اقسام عشق

عشق علاوه بر مراتب، داراي اقسامي نيز مي‌باشد. عشق را مي‌توان از يك چشم‌انداز به سه نوع تقسيم‌بندي نمود كه هر يك از اين انواع داراي حکم ارزشي خاصي است:

  • 1- عشق مجازي نامعقول : منشاء اين عشق شهوت است و مستند به خودخواهي‌هاي متنوع مي‌باشد و معمولاً سبب انحراف و ناهنجاري‌هاي روحي و اجتماعي است.
  • 2- عشق مجازي معقول : منشاء آن محبت شديد و گرايش حياتي به کمال و جمال و خيرات عاليه است.
  • 3- عشق حقيقي : منشاء آن عشق به کمال و جمال مطلق است و متعلق آن خداوند مي‌باشد و عالي‌‌ترين درجه‌ي کمال براي انسان، حصول همين نوع از عشق است (بهشتي، 1373: ص47).
  • بعضي از متفکرين، عشق را از منظر ديگري تقسيم کرده و حتي عشق انسان به انسان را در بعضي از اقسامش مثبت دانسته و خارج از مقوله‌ي شهوت معرفي نموده‌اند و آن را امري شريف و قابل احترام تلقي مي‌نمايند.

 «در مقابل اين افراد نيز، بعضي از افراد، عشق را چه از لحاظ مبدأ و چه از لحاظ کيفيت و چه از لحاظ هدف، جز حدّت و شدت غريزه‌ي جنسي نمي‌دانند. از نظر دسته اول، عشق تقسيماتي دارد كه يکي از اقسام آن عشق انسان به انسان است» (مطهري، 1368: ص73).

بنابراين، عشق هم به لحاظ منشاء و هم به لحاظ متعلق و هم به لحاظ سطح و ژرفا و کم و کيف و هم به لحاظ حالات، داراي تقسيمات مختلفي است. اگر نوع حالات عاشقانه را ملاک تقسيم‌بندي عشق قرار دهيم، روشن مي‌شود كه بعضي از عشق‌ها همانند عشق پروانه خاموشند و بعضي ديگر همسان عشق هزاردستان آتشفشاني، پرغوغا و پر از داستانند؛ بعضي از عشق‌ها در پي رنگ و هوس گذرا و موقتند و برخي ديگر که ريشه در حقيقت‌هاي ثابت‌تر و متعالي‌تر دارند، ثابت‌تر و پايدارتر مي‌باشند.

اگر ملاک تقسيم‌بندي عشق را اين پرسش قرار دهيم که آيا عشق به امر مادي و ظاهري تعلق گرفته يا به يک امر باطني و مجرد، مي‌توان اقسام ديگري نيز براي عشق بيان کرد؛ ولي اصلي‌‌ترين و مشهور‌ترين تقسيمي که براي عشق ارائه مي‌شود، به لحاظ حقيقي بودن يا مجازي بودن متعلق است؛ بنابراين عشق مجازي و عشق حقيقي از معروف‌‌ترين اقسام عشق است.

صدرالمتألهين شيرازي در باب اقسام عشق، ضمن تقسيم عشق به حقيقي و مجازي مي‌فرمايد: «عشق انساني بر سه قسم است: عشق اکبر، اوسط و اصغر. عشق اکبر اشتياق به لقاءالله و ميل به معرفت ذات، صفات و افعال اوست.» (ملاصدرا، بي‌تا: صص 189- 188) از نظر وي اين نوع عشق و اشتياق، در غير عارف پيدا نمي‌شود.

خواندنی ها


سایر

آمادگی برای ازدواج چیست ؟

ازدواج برای خیلی از ما مهمترین رویداد زندگیمان است، بنابراین باید آمادگی خود را برای آن بسنجیم و تصمیم درست را بگیریم. افراد معمولا فانتزی ها و خیالپردازی های خود را در باره رابطه عاطفی خود در سر میپرورانند و ویژگی ها و معیارهای زیادی برای خود تعریف میکنند. در صدر این معیار ها، ویژگی های شخصیتی و اخلاقی فرد، بیشتر مورد توجه قرار میگیرد ...

ادامه مطلب
سایر

بهترین شعر های عروسی

پس , می‌خواهید به کودک , خواهرزاده , برادرزاده یا نوه خود در روز عروسی احترام بگذارید ؟ تنها کاری که می‌توانید بکنید این است که آن‌ها را وادار کنید که خواندن یک شعر را انجام دهند . در اینجا برخی از شعر های مورد علاقه ما برای کودکان آورده شده‌است ...

ادامه مطلب
سایر

انتخاب دسته گل عروس

یکی از تاثیرگذارترین مواردی که در جشن عروسی در مرکز توجهات است دسته گل عروس خواهد بود. بهتر است اگاه باشید که چه سایز دسته گلی با لباس شما بیشتر هماهنگی دارد

ادامه مطلب
اخبار

مجازات جدید برای مرتکبین اسیدپاشی تصویب شد

نمایندگان مجلس مجازات جدید برای مرتکبین اسیدپاشی را تصویب کردند.

ادامه مطلب
سبک زندگی

عروسی ایرانی

عروسی ایرانی یکی از مراسم هایی است که برای تمام ایرانیان معنی خاصی دارد ، ما ایرانیان در تمام مراسم هایی که برایمان رقم می زند عروسی ایرانی را بیشتر از تمامی مراسمات می پسندیم زیرا در مراسم عروسی ایرانی یک زوج که عاشق هم هستند به هم می رسند و یک زندگی سرشار از عشق را می سازند که ...

ادامه مطلب
 خودرو

معرفی دنا elx و مشخصات فنی این خودرو

دنا elx در واقع همان نسخه‌ی توربو شارژ خودروی دنا پلاس محسوب می‌شود که از نظر توان موتور نسبت به نسخه‌ی تنفس طبیعی این خودرو برتری محسوسی دارد.

ادامه مطلب
سایر

قوانین حقوقی ازدواج

عدم آگاهی لازم از قوانین حقوقی ازدواج باعث انباشت بسیار زیاد پرونده های مرتبط با ازدواج در دادگاه ها شده است. هر چند در زمانی زندگی میکنیم که ارتباطات و اطلاعات، همه جنبه های زندگی را فراگرفته، اما هنوز هم تعداد زیادی، آگاهی کافی از حقوق خود و دیگری در ازدواج ندارند و همین موجب شده ...

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

الناز حبیبی” و همسرش به همراه بیوگرافی

“الناز حبیبی” در 21 مرداد ماه سال 1368 در تهران به دنیا آمد. او دانشجوی رشته تدوین و متاهل است. او در سریال آقای «سیروس مقدم» به نام تاثریا در نقش دختر کوچک خانواده ایفای نقش کرد.

ادامه مطلب
مد و استایل

راهنمای انتخاب لباس برای اندام گلابی شکل

بسیاری از خانم ها اندام گلابی شکل دارند یعنی پایین تنه بزرگتری نسبت به بالا تنه دارند، پس باید طوری لباس انتخاب کنند که پایین تنه کمتر به چشم بیاید.

ادامه مطلب

سراسر وب

کتاب آشپزی

نحوه صحیح درست کردن “هات چاکلت”

ابتدا شیر را روی حرارت قرار می دهیم تا کمی گرم شود. بعد شکر و کاکائو و نسکافه را اضافه کرده و می گذاریم تا با شیر بجوشد و کمی غلیظ شود.

ادامه مطلب
 خودرو

ماشین عروس مناسب

در تئوری شما باید برای حمل و نقل در روز مراسم عروسی از ماشین عروس استفاده نمایید و یک ماشین عروس مناسب تهیه بفرمایید اما اگر شما می خواهید به سرعت در شب مراسم عروسی لباس عروس خود را عوض کرده و داخل ماشین عروس شوید بهتر است قبل از انجام این کار یک تصمیم گیری مناسب برای انتخاب ماشین عروس خود داشته باشید ...

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

تقلید از «افسردگی مشاهیر»

این روزها ​افسردگی​ همراه شلوارهای رنگی مردانه و کفش های پاشنه بلند بی پاشنه زنانه مد شده. اما نکته جالب توجه این است که این بار نه اتومبیل و نه رنگ قرمز، بلکه یک بیماری به جرگه مد راه یافته است.

ادامه مطلب
سبک زندگی

سوالات خواستگاری جلسه اول

سوالات روز خواستگاری مهم ترین بخش از آشنایی های مقدماتی شما با همسر احتمالی تان هستند که کمک می کنند در کوتاه ترین زمان با مهم ترین مسائل آشنا شوید و ببینید که آیا تناسب شما با هم به گونه ای هست که این جلسات ارزش ادامه دادن داشته باشند یا نه ...

ادامه مطلب
 روانشناسی

روانشناسی ازدواج

انتخاب همسر، انتخاب شریک همیشگی زندگی، نیمه گمشده، همه ما با این عبارات آشنا هستیم. تقریبا برای همه ما مهمترین رویداد زندگی، انتخاب همسر ایده آل است. بدین منظور افزایش آگاهی و بهبود توانایی افراد در انتخاب شریک زندگی شان، مقوله مهمی است که روانشناسی ...

ادامه مطلب
مد و استایل

چگونه کفش عروس مناسب انتخاب کنیم ؟

هنگام انتخاب کفش‌های عروسی مناسب ، پارامترهای مختلفی در نظر گرفته می‌شوند : راحتی ، سبک ، تم ، مکان ، محل ( ساحل ، باغ ، اتاق عملکرد ) و مهم‌ترین شخصیت شما . در این مقاله سعی می‌کنیم همه این اولویت ها را برای انتخاب کفش عروسی در نظر بگیریم ، بنابراین برای کمک به شما در این ماموریت ، ما انواع مختلفی از سبک‌های کفش عروس را کنار هم قرار داده‌ایم تا بفهمید که کدام یک از این کفش‌ها مناسب شما هستند ؟

ادامه مطلب
 روانشناسی

افراد دروغگو را چگونه بشناسیم ؟

دروغگویی یکی از عادات بدی است که انسان از کودکی به آن مبتلا می شود و افراد دروغگو خصوصیات و رفتارهای خاصی دارند که از روی آن ها می توان این افراد را شناخت.

ادامه مطلب
 آرایش و زیبایی

رازهای ماندگاری رنگ مو

وقتی که موهای خود را رنگ می کنید باید به فکر این باشید که ماندگاری این رنگ مو را بیشتر کنید و این کار به دلایل زیادی بستگی دارد مانند شستشو و راه های دیگر ، پس شما می توانید با رعایت کردن نکات زیر و دقیق انجام دادن آنها ماندگاری رنگ موی خود را چند برابر کنید ، در ادامه مطلب نکات و رازهای ماندگار رنگ مو را با شما در میان می گذاریم...

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

بیوگرافی “سعید آقاخانی”

بیوگرافی کامل سعید آقاخانی به همراه فیلم شناسی و عکسهای “سعید آقاخانی” بازیگر ، نویسنده و کارگردان سینما و تلویزیون را در سایت بلاک مگ ببینید.

ادامه مطلب

مطالب جالب

مد و استایل

مدل سرویس طلای عروس

انتخاب و خرید سرویس طلای عروس از مهترین و اصلی ترین بخش های هر عروسی است. امروزه با گسترش و پیشرفت ها در همه زمینه، گزینه و انتخاب های بسیار متنوعی پیشروی نو عروسان قرار دارد که میتواند آن ها را کاملا گیج کند. بیش از هر چیز، سلیقه شخصی در این انتخاب موثر خواهد بود، اما برای خرید هر چه بهتر، مسایل دیگری را نیز باید مد نظر قرار دهید ...

ادامه مطلب
مد و استایل

کارت عروسی خاص

با پیشرفت و شهری شدن بیشتر زندگی ها، همه به دنبال امکانات مدرن تر و به روز تر هستیم؛ در عروسی هایمان نیز به دنبال جدیدترین و شیک ترین هستیم. یکی از اجزای عروسی که دستخوش تغییرات زیادی بوده، کارت های عروسی هستند. کارت ها تنوع بی نظیری پیدا کرده اند و از مقوا، چوب، پارچه و حصیر ساخته میشوند و با انواع تزیینات مزین میشوند، تقاضا برای آن ها به شدت بالا رفته است و امکان انتخاب گسترده ای را برای عروس و داماد بوجود آورده اند ...

ادامه مطلب
مد و استایل

چگونه کفش عروس مناسب انتخاب کنیم ؟

هنگام انتخاب کفش‌های عروسی مناسب ، پارامترهای مختلفی در نظر گرفته می‌شوند : راحتی ، سبک ، تم ، مکان ، محل ( ساحل ، باغ ، اتاق عملکرد ) و مهم‌ترین شخصیت شما . در این مقاله سعی می‌کنیم همه این اولویت ها را برای انتخاب کفش عروسی در نظر بگیریم ، بنابراین برای کمک به شما در این ماموریت ، ما انواع مختلفی از سبک‌های کفش عروس را کنار هم قرار داده‌ایم تا بفهمید که کدام یک از این کفش‌ها مناسب شما هستند ؟

ادامه مطلب
 روانشناسی

میدانید مردان چگونه ابراز علاقه میکنند؟

برخی از مردان در ابراز محبت زبانی به زنان موفق نیستند اما علاقه شان را می توان از روی رفتارهای شاخصی که با همسر و خانواده همسرشان دارند تشخیص داد.

ادامه مطلب
سبک زندگی

آشنایی با هدایای مناسب خانم ها

سعی کنید برای خانم ها به تناوب کادو بخرید، چون واقعا عاشق کادو گرفتن هستند. هر ماه و هر هفته. هدیه دادن و هدیه گرفتن در ذات خود کار جذاب و هیجان انگیزی است.

ادامه مطلب
سبک زندگی

نکته هایی هنگام خرید موکت

در میان کف پوش هایی که این روزها در خانه ها، دفاتر کار، هتل ها و... مورد استفاده قرار می گیرد شاید موکت ها از محبوب ترین و شیک ترین ها نباشد، اما یکی از کف پوش های پرکاربرد به شمار می آیند که این روزها در بازار آن شاهد رشد تنوع از لحاظ مدل و طرح و البته برند و قیمت هستیم.

ادامه مطلب
 خودرو

بررسی مشخصات پرادو + امکانات و قیمت

پرادو از جمله محصولات قدیمی شرکت ژاپنی تویوتا به شمار می‌رود که توانایی‌های متعددی دارد و در ایران نیز مانند بسیاری از نقاط جهان کاملا شناخته شده است.

ادامه مطلب
سلامت و بهداشت

از سیر تا پیاز پلتفرم فروش آنلاین بارابین

امروز قصد داريم شما را با وب سايت barabin.ir که در زمینه صنعت بیمه کار خودش را شروع کرده آشنا کنم، با استفاده از بارابين هر لحظه و هر جایی که باشید قادر خواهید بود بیمه‌نامه مورد نظرتان را خریداری کنید و درب منزل دریافت کنید. بارابين امکان مقایسه طرح‌های شرکت‌های مختلف بیمه را به شما می‌دهد و کار انتخاب را از نظر کیفیت و قیمت برایتان راحت می‌کند. با رابين یک Aggregator بیمه است؛ یعنی مشتریان می‌توانند از طریق وب‌سایت آن، قیمت، ویژگی‌ها و خدمات شرکت‌های مختلف بیمه را با هم مقایسه کنند؛ بیمه مناسب خود را آنلاین خریداری کنند و رایگان تحویل بگیرند.

ادامه مطلب
اخبار

خطری بسیار وحشتناک برای مصرف کنندگان سبزیجات آلوده

مصرف کردن سبزجاتی که با آب آلوده آبیاری (سبزیجات آلوده) شدند، پس از مدتی باعث بروز سرطان می شود.

ادامه مطلب